Giải mă hộp đen máy bay t́m nguyên nhân tai nạn

Hộp đen là bộ phận ghi nhận tất cả các hoạt động trên một chuyến bay, giúp h́nh dung lại điều ǵ đă xảy ra trước khi một phi cơ gặp nạn.


Thông số hộp đen máy bay. (Đồ họa: Hồng Duy)


Hộp đen có khả năng tồn tại sau những tai nạn về hàng không khốc liệt nhất. Dù được gọi là hộp đen nhưng thiết bị lưu trữ dữ liệu chuyến bay và ghi âm buồng lái được sơn màu cam, giúp các đội t́m kiếm, cứu nạn dễ dàng phát hiện ra sau khi tai nạn xảy ra. (Ảnh: Reuters)


Nước, lửa, lực va đập mạnh cùng sự ăn ṃn của muối biển gần như không thể hạ gục lớp vỏ bọc chắc chắn của hộp đen. Nếu bị ch́m xuống đáy biển, lớp vỏ của nó đủ khả năng bảo vệ dữ liệu bên trong đến 2 năm ở độ sâu 3 km. Vụ tai nạn máy bay Air France của Pháp ở Đại Tây Dương năm 2009 đă chứng minh điều này. (Ảnh: BEA)


Mắt thần cho phép hộp đen phát hiện nó đang bị ngập nước đồng thời kích hoạt hệ thống định vị, giúp các phương tiện t́m kiếm chuyên dụng t́m ra vị trí của nó. Bộ phát tín hiệu tạo ra những tiếng "ping" nằm ngoài khả năng nghe của con người nhưng các thiết bị ḍ âm dễ dàng phát hiện hộp đen. Bộ phát tín hiệu này hoạt động liên tục trong khoảng 1 tháng sau tai nạn. (Ảnh: Getty)


Dù bộ phát tín hiệu ngừng hoạt động, lớp vỏ méo mó nhưng các thiết bị điện tử bên trong hộp đen vẫn được bảo vệ nguyên vẹn. Trên thân, các nhà sản xuất viết rơ ḍng chữ "Hộp ghi dữ liệu chuyến bay, xin đừng mở ra". Người ta lo ngại tác động thiếu chuyên nghiệp từ bên ngoài làm tổn hại khả năng lưu trữ của các thiết bị bên trong. (Ảnh: Reuters)


Hộp đen sẽ được chuyển thẳng tới Trung tâm Giải mă Dữ liệu để các chuyên gia bảo quản và tiếp cận thông tin chuyến bay. Trong điều kiện pḥng thí nghiệm, các chuyên gia sẽ mất nhiều ngày, nhiều tuần, thậm chí nhiều tháng hoặc nhiều năm để t́m hiểu bí mật của hộp đen, nhằm làm sáng tỏ nguyên nhân gây tai nạn. (Ảnh: AP)


Nếu hộp đen ch́m sâu dưới đáy biển, người ta sẽ ngâm nó trong nước ngọt để ngăn sự ăn ṃn của muối biển. Nếu nước ngấm vào thiết bị ghi âm buồng lái, có thể sấy khô suốt nhiều ngày trong một ḷ chân không để ngăn những con chíp bị nứt, tránh làm mất thông tin. (Ảnh: AFP)


Những con chíp bên trong thiết bị lưu trữ của hộp đen. Các điều tra viên sẽ soi chúng dưới kính hiển vi để phát hiện tổn hại. Thông thường, trong trường hợp chíp bị nứt, thông tin nó lưu trữ sẽ được chuyển sang một con chíp khác trong bảng mạch. (Ảnh: AP)


Hộp đen ghi âm buồng lái là bằng chứng rất quan trọng sau mỗi vụ tai nạn. Nó ghi lại mọi âm thanh trong khoang lái máy bay suốt 25 giờ. Các kỹ thuật viên sẽ xem xét từng chi tiết nhỏ nhất của thiết bị lưu trữ này nhằm phát hiện những âm thanh bất thường như tiếng mở cửa, tiếng ghế di chuyển, tiếng nổ… trong khoang lái. (Ảnh: AP)